Národní památník na Vítkově to budowla na szczycie wzgórza Vítkov w praskiej dzielnicy Žižkov, wzniesiona w latach 20. i 30. XX wieku ku pamięci czechosłowackich legionistów.
.JPG)
Národní památník na Vítkově stoi na szczycie wzgórza o tej samej nazwie w praskiej dzielnicy Žižkov. Budynek został wzniesiony ku czci czechosłowackich legionistów i powstania Republiki Czechosłowackiej [1][2].
Historia miejsca i budowli
Nazwa wzgórza wiąże się z bitwą, która rozegrała się tu 14 lipca 1420 roku, kiedy wojsko husyckie pod dowództwem Jana Žižki zwyciężyło wojsko krzyżowców; na pamiątkę tej bitwy wzgórze nazwano później Žižkov [2].
Projekt budowli opracował architekt Jan Zázvorka. Kamień węgielny symbolicznie położył 8 listopada 1928 roku prezydent Tomáš Garrigue Masaryk, prace budowlane rozpoczęły się w 1929 roku [2]. Budynek obłożony masywnymi blokami granitu ukończono w 1932 roku, prace nad wystrojem wnętrz trwały do 1938 roku [2]. Wykańczanie wnętrza przerwała niemiecka okupacja, w czasie II wojny światowej pomieszczenia służyły jako magazyn Wehrmachtu i zostały przy tym znacznie uszkodzone [2].
Grób Nieznanego Żołnierza
14 lipca 1949 roku w sarkofagu przed budynkiem złożono szczątki nieznanego żołnierza, który poległ w bitwie pod Duklą [2]. Grób przykrywa granitowa płyta z godłem państwowym i napisem poświęconym bohaterom, którzy zginęli za ojczyznę [2]. Pierwotne godło z okresu pierwszej republiki, wykonane przez rzeźbiarza Otakara Španiela, zostało w 1962 roku zastąpione godłem socjalistycznym autorstwa Jiřígo Pradlera; w sierpniu 1997 roku na jego miejsce wróciła kopia godła Španiela, wykonana przez rzeźbiarzy Vladimíra Oppla i Martina Ceplechę [2].
Mauzoleum Klementa Gottwalda
22 czerwca 1954 roku w budynku urządzono mauzoleum Klementa Gottwalda, które zlikwidowano 30 marca 1962 roku. Nabalsamowanym ciałem opiekowało się wówczas każdej nocy siedemdziesięciu lekarzy i kosmetyków, sala operacyjna znajdowała się w suterenie [2]. Sarkofag Gottwalda stał pośrodku centralnej sali pod salą ceremonialną, wzdłuż ścian sali umieszczono dziesięć kolejnych sarkofagów i szereg urn [2]. O umieszczeniu szczątków w pomniku decydował komitet centralny KSČ, łącznie chodziło o prawie pięćdziesiąt urn, w tym szczątki prezydentów Klementa Gottwalda, Antonína Zápotockiego i Ludvíka Svobody [2]. Po 1990 roku niektóre szczątki zwrócono rodzinom, pozostałe, którymi bliscy nie byli zainteresowani, przejęła KSČ i złożyła je we wspólnym grobie na Olšanské hřbitovy [2].
Architektura i wyposażenie
Budowla utrzymana jest w duchu konstruktywizmu, ma długość 142 metrów, szerokość 27,6 metra, a wysokość głównego budynku sięga 31,5 metra [2]. Brązowe drzwi wejściowe wykonał rzeźbiarz Josef Malejovský, są ozdobione reliefami, z których sześć wiąże się z epoką husycką [2]. Za wejściem znajduje się sala ceremonialna z górnym oświetleniem, największymi organami w Republice Czeskiej i marmurową posadzką, z której prowadzą wejścia do kolejnych salonów [2]. Na szczycie budowli znajdują się Grób Nieznanego Żołnierza, monumentalny pomnik konny Jana Žižki i kawiarnia z widokiem na Pragę [1]. W budynku mieści się ekspozycja zatytułowana Křižovatky české a československé státnosti, która ukazuje momenty z historii Czechosłowacji w XX wieku [1].
Informacje praktyczne
Według stron Prague City Tourism pomnik jest otwarty od wtorku do niedzieli, od 10:00 do 18:00, ostatnie wejście możliwe jest o 17:30. Kawiarnia Vítkov jest otwarta w tych samych godzinach co pomnik [1].