Žižkov to praska dzielnica na wschód od centrum miasta. Wraz z częścią Královských Vinohrad tworzy obszar gminy miejskiej Praga 3 [2].
Žižkov to praska dzielnica na wschód od centrum miasta. Wraz z częścią Královských Vinohrad tworzy obszar gminy miejskiej Praga 3 [2].
Od winnic do Žižkova
W miejscu dzisiejszego Žižkova rozciągał się dawniej słabo zaludniony krajobraz poza Pragą. Zmianę przyniosła decyzja Karola IV z roku 1358, aby zbocza w promieniu trzech mil wokół Pragi obsadzić winnicami. Właściciel gruntu musiał założyć winnicę, a jeśli nie mógł tego zrobić, miał zezwolić na zakładanie jej innym osobom. Na górach winnych obowiązywało szczególne prawo winiarskie, które potwierdzali kolejni władcy. Niechronione winnice kilkakrotnie niszczyły najazdy wojsk, dlatego właściciele woleli zamienić je w pola i ogrody [2].
Zachowany zwarty obszar otrzymał w czerwcu 1849 roku nazwę Vinohrady, a cesarz Franciszek Józef I w roku 1867 zezwolił na używanie nazwy Královské Vinohrady. Według spisu z roku 1837 stało we wsi 66 domów i gospodarstw, w których mieszkało 169 osób i stało 216 sztuk bydła. Większość gospodarstw zanikła, a przypominają je nazwy miejscowe Hrabovka, Ohrada, Parukářka i Pražačka [2].
Mury i podział gminy
Osoby zainteresowane budową wewnątrz praskiej twierdzy zniechęcała administracja wojskowa, ponieważ na wypadek wojny kazała burzyć domy w pobliżu murów. Przegrana wojna z Prusami w roku 1866 doprowadziła do ogłoszenia Pragi miastem otwartym. Gmina praska po długich negocjacjach mury wykupiła i od roku 1874 je usuwała. Większość terenu po murach zdobyła kolej, co uniemożliwiło płynne połączenie Pragi i Žižkova [2].
Komitet krajowy podzielił 16 lipca 1875 roku Královské Vinohrady na dwie części, dzisiejszy Žižkov i Královské Vinohrady, choć rada gminy się na to nie zgadzała. Nazwa Žižkov została urzędowo dopuszczona w sierpniu 1877 roku; nazwa Rudolfov, oddająca hołd austriackiemu następcy tronu, się nie przyjęła [2]. Pierwszym burmistrzem został Karel Hartig, który przyczynił się do tego, że ulice, place i domy otrzymały imiona sławnych Czechów, od Husa po Komeńskiego [2].
Miasto Žižkov
Franciszek Józef I podniósł Žižkov 15 maja 1881 roku do rangi miasta. Do Pragi został przyłączony 1 stycznia 1922 roku [2].
Praga 3 i upamiętnienie historii
Gmina miejska Praga 3 ma herb i chorągiew, których autorem jest heraldyk Milan Buben [2]. Według jej strony Žižkovowi poświęcona jest stała ekspozycja Žižkov 1881–1922, otwarta z okazji 140. rocznicy podniesienia do rangi miasta. Przedstawia dzieje dzielnicy w tych latach i jest przetłumaczona na pięć języków. Mieści się przy Havlíčkově náměstí 700/9; jest otwarta według strony gminy od poniedziałku do piątku od 10 do 20 godzin [2].
Na 145. rocznicę podniesienia do rangi miasta przygotowała gmina wystawę Od Hor Viničních k pražské čtvrti Žižkov, którą przez całe lato 2026 roku tworzyły panele plenerowe na náměstí Jiřího z Poděbrad; gmina oferuje także jej wersję online. Ścieżka dydaktyczna Pragi 3 ma dwadzieścia paneli informacyjnych o historii, urbanistyce, rozwoju, zmianach zabudowy oraz o osobistościach i wydarzeniach, przede wszystkim z XIX i XX wieku [2].