Most Karola to kamienny most przez Wełtawę w Pradze. Łączy Stare Miasto i Malá Strana, od Křižovnické náměstí do ulicy Mostecká.[1] Jest najstarszym zachowanym mostem przez Wełtawę w Pradze.[2] Do połowy XIX wieku był jedynym praskim mostem przez Wełtawę.[3] Przez most prowadzi Droga Królewska.[2]
Juditin most
W jego miejscu stał romański Juditin most, zbudowany w drugiej połowie XII wieku i nazwany od Judyty Turyńskiej, żony króla Władysława.[2] Stał nieco bardziej na północ, miał 24 łuki, był długi na 514 m i szeroki na 7 m.[1] W 1342 roku zniszczyła go powódź.[1] Z Juditina mostu zachowała się mniejsza z Malostranské mostecké věže oraz fragment zwany Bradáč.[2]
Budowa
Budowa mostu rozpoczęła się w 1357 roku za panowania Karola IV. Jako dzień położenia kamienia węgielnego podaje się 9 lipca 1357 roku.[1][4] Katalog zabytków Národní památkový ústav wymienia jako autora projektu prawdopodobnie mistrza Ottona, po którym budowę prowadził Petr Parléř.[2] Pražský deník podaje jako pierwszego budowniczego mistrza kamieniarskiego Otlina, który wcześniej pracował przy moście w Roudnice nad Labem.[4] Most zbudowano z piaskowcowych ciosów. Długość jezdni wynosi 515,76 m, a jej szerokość 9,4 do 9,6 m. Piętnaście filarów i dwa przyczółki brzegowe łączy 16 łuków.[1] Pierwotnie nazywał się Kamenný most lub Praski most. Nazwa Most Karola przyjęła się około 1870 roku na podstawie wcześniejszej inicjatywy Karla Havlíčka Borovskiego.[2] Po powodziach w latach 1367, 1432, 1496, 1784 i 1890 most naprawiano. Dzisiejsze schody na Kampa, zbudowane według projektu Josefa Krannera, pochodzą z 1844 roku.[2] Dawniej służył ruchowi drogowemu, dziś jest przeznaczony dla pieszych.[2]
Wieże i rzeźby
Na brzegu staromiejskim stoi Staroměstská mostecká věž, na brzegu małostrańskim Juditina věž i Malostranská mostecká věž.[1] Most zdobią rzeźby i grupy rzeźbiarskie świętych, częściowo barokowe, a częściowo z XIX wieku. Niektóre z nich zastępują dziś kopie z XX wieku.[2]
Ochrona zabytkowa i naprawy
Most Karola z dekoracją rzeźbiarską jest narodowym zabytkiem kultury i częścią obiektu światowego dziedzictwa UNESCO Historyczne centrum Pragi.[2] Według planu miasta opublikowanego w 2018 roku naprawa łuków miała się zacząć od czternastego łuku nad Kampą i postępować łuk po łuku przez około 20 lat. Naprawa jednego łuku miała kosztować od 45 do 60 milionów koron, a każdy z około 66 tysięcy ciosów miał otrzymać numer ewidencyjny.[4]