Písek to miasto w północnej części Kraju południowoczeskiego. Leży w dolinie rzeki Otawy, gdzie historyczne centrum łączy się z nurtem rzeki. Do wschodniego skraju miasta przylegają Písecké hory, na południe i południowy zachód rozciąga się krajobraz stawów przechodzący w przedgórze Szumawy. Od Písku Otawa płynie dalej na północ i po około dwudziestu kilometrach koło zamku Zvíkov uchodzi do Wełtawy. Miasto leży na trasie dawnego Zlatá stezka, a dziś na szlaku turystycznym między Pragą a Czeskim Krumlowem [1].
Założenie i nazwa
Nazwa miasta nawiązuje do złotonośnego piasku w Otawie, gdzie złoto płukano co najmniej od czasów Celtów. Zajęcie to należało do powodów, dla których czeski król Wacław I w pierwszej połowie XIII wieku założył w tym miejscu zamek i miasto. Najstarsza pisemna wzmianka o Písku znajduje się w dokumencie Wacława I z 1243 roku [1].
Rozwój w średniowieczu
Handel i produkcja przyniosły miastu szybki wzrost. Písek odwiedzali i wspierali kolejni władcy, wśród nich Przemysł Ottokar II, Karol IV i Wacław IV. Już w okresie rozkwitu średniowiecza Písek był ośrodkiem rozległego Prácheňský kraj, obejmującego dużą część południowo-zachodnich Czech [1].
Okres husycki
Przed wybuchem wojen husyckich miasto przychyliło się do utrakwizmu, a w latach 1419–1452 funkcjonowało jako samorządna husycka republika miejska. W Písku bywał czasem dowódca Jan Žižka, rezydował tu husycki biskup Mikuláš Biskupec, a majątkiem gminnym zarządzał hetman Matěj Louda z Chlumčan. Okres po wojnach husyckich przyniósł miastu rozkwit, któremu towarzyszyły kosztowne budowle i zakup dóbr gminnych [1].
Klęski XVI i XVII wieku
Rozwój miasta przerwało nieudane powstanie antyhabsburskie z lat 1546–1547, a następnie wystąpienie przeciw władcy na początku wojny trzydziestoletniej. W latach 1619 i 1620 Písek był trzykrotnie zdobywany. Ostatnia kapitulacja 30 września 1620 roku oznaczała dla miasta katastrofę: żołnierze habsburscy wymordowali dużą część mieszkańców i spalili większość domów. Odbudowa przebiegała powoli, utrudniały ją pożary, epidemie i przemarsze wojsk, w tym kilkumiesięczny pobyt żołnierzy francuskich i bawarskich w latach 1741 i 1742 [1].
XIX wiek i modernizacja
Od XIX wieku wygląd miasta się zmieniał: zabudowa przekroczyła granice średniowiecznych murów, a na przedmieściach powstawały ulice kamienic czynszowych. W ratuszu przeforsowano język czeski jako urzędowy, powstawały instytucje kultury i stowarzyszenia. Písek stał się poszukiwanym letniskiem i celem turystów, opisywanym jako „miasto w morzu lasów”. W tym okresie rozwijał się tu także przemysł; założono produkcję fezów, fabrykę tytoniu i słodownię. 23 czerwca 1887 roku František Křižík wprowadził w Písku oświetlenie lampami łukowymi, które podaje się jako pierwsze stałe publiczne oświetlenie elektryczne w Czechach [1].
XX wiek i okres powojenny
Okupacja nazistowska przyniosła miastu niedostatek, który zakończył się wraz z przybyciem wojsk amerykańskich 6 maja 1945 roku. Po wojnie na skraju miasta powstały nowe zakłady, wśród nich fabryka tekstylna Jitex, oraz nowe osiedla. W okresie socjalistycznym do Písku nie dotarł przemysł ciężki, dzięki czemu miasto zachowało historyczny i spokojny charakter. W sierpniu 2002 roku Písek poradził sobie z powodzią, określaną jako tysiącletnia [1].
Charakterystyka miasta
Źródło podaje, że o Písku mówi się jako o „południowoczeskich Atenach”, „mieście szkół i studentów”, „mieście emerytów”, „Mekce skrzypków” oraz „mieście w morzu lasów”. Określenia te nawiązują do roli szkolnictwa, zaplecza kulturalnego i edukacyjnego oraz do otaczającego krajobrazu leśnego [1].