Kostel svaté Ludmily to rzymskokatolicki kościół na Placu Pokoju na praskich Vinohradach. Jest to neogotycka budowla z lat 1887–1893 według projektu architekta Josefa Mockera, w 2022 roku podniesiona do rangi bazyliki mniejszej.[1]
Powstanie
Královské Vinohrady stały się miastem w 1879 roku. Samodzielny zarząd duszpasterski ustanowiono dekretem z 31 października 1884 roku. Do tego czasu msze odprawiano w kaplicy szkolnej w dzisiejszej ulicy Belgická. Własny cmentarz miasto założyło w 1885 roku. Przedstawiciele gminy chcieli na głównym placu, wówczas Purkyňovo náměstí, a dziś Plac Pokoju, wznieść przestronny kościół, który reprezentowałby gminę. W 1884 roku na miejscu budowy znajdowały się pola żyta, później cyrk i zwierzyniec.[1]
Projekt kościoła parafialnego autorstwa Josefa Mockera, dokończyciela katedry św. Wita, zatwierdzono 8 listopada 1888 roku. Kamień węgielny położono 25 listopada 1888 roku, a budowa postępowała szybko. W 1892 roku budowę odwiedził cesarz Franciszek Józef I, a na kościół przyczyniła się także kancelaria gabinetowa z Wiednia. Uroczyste poświęcenie odbyło się 8 października 1893 roku, głównym konsekratorem był praski arcybiskup kardynał František de Paula Schönborn wraz z dwoma biskupami. Kościół jest poświęcony św. Ludmile, a jego wnętrze uzupełniano także później.[1]
Bazylika mniejsza
Rzymskokatolicka parafia przy kościele św. Ludmiły ogłosiła 11 sierpnia 2022 roku, że papież Franciszek w lipcu 2022 roku podniósł kościół do rangi bazyliki mniejszej i nadał mu ten tytuł honorowy.[1]
Szopka
W kościele znajduje się szopka, która powstawała stopniowo w latach 1910–1925 i jest dziełem dwóch czeskich pracowni artystycznych. Podstawę tworzą główne figury, czyli Święta Rodzina, anioł i Trzej Królowie, a także niektórzy ofiarodawcy, następnie stajenka i tło. Tę część wykonał w latach 1910–1914 rzeźbiarz František Vratislav Buk (1855–1927) z Nové Město.[1]
Na początku lat 20. szopkę uzupełniono o dużą grupę postaci ofiarodawców i stado owiec z baranem, które wykonała firma Františka Charváta (1886–1954) z Kutné Hory. Szopka ma 29 postaci ludzkich i 23 figury zwierząt, ich wysokość wynosi około 30 cm. Pod koniec XX wieku została odrestaurowana. Artystycznie nawiązuje do dziedzictwa Mikoláša Alše i zawiera postaci typowe dla czeskiego środowiska wiejskiego.[1]