Dzielnica Praga 5 leży na lewym brzegu Wełtawy, a powierzchnią 27,49 km² należy do największych w Pradze. Tworzy ją kilka dawniej samodzielnych gmin, z których najważniejszy jest Smíchov.
Dzielnica Praga 5 leży na lewym brzegu Wełtawy w sąsiedztwie historycznego jądra Pragi. Według strony dzielnicy należy powierzchnią 27,49 km² i liczbą mieszkańców do największych w Pradze.[1]
Położenie i obszar
Hladová zeď, zachowane średniowieczne umocnienia, w dużej części oddziela ją od historycznego jądra Pragi. Osadnictwo na tym terenie poświadczają znaleziska już z prehistorii. Piątą dzielnicę tworzą Smíchov, Košíře i Motol, dalej Hlubočepy, Radlice i Jinonice-Butovice, do których dochodzi południowy skraj Malé Strany zwany Újezd.[1] Teren jest zróżnicowany. Znajdziemy tu zabudowę uliczną i dzielnice willowe, mniejsze osiedla i nowe kompleksy mieszkaniowe, a także fabryki i kilka chronionych obszarów przyrodniczych. Dla terenu typowe są również letnie pałacyki i dawne posiadłości, które stoją w ogrodach. Teren jest podzielony kilkoma równoległymi dolinami, którymi płyną potoki uchodzące do Wełtawy. Herb dzielnicy wywodzi się ze zmienionego dawnego herbu Smíchova.[1]
Smíchov
Smíchov jest centralną częścią Pragi 5. Po raz pierwszy wzmiankowany jest chyba pod koniec XIII wieku. Kronika zbrasławska podaje go w związku z koronacją Wacława II, podczas której zbudowano tu drewniany pałac na ucztę koronacyjną. Nazwa Smíchov pojawia się po raz pierwszy w 1406 roku w księgach dworskich.[1] Większą część terenu zajmowały od średniowiecza winnice i chmielniki, do tego folwarki, pola i ogrody kościelne, nad Wełtawą stały młyny. Od końca XVI wieku, zwłaszcza za pobytu Rudolfa II w Pradze, zakładali tu w ogrodach letnie pałacyki prascy mieszczanie i szlachta. Pod koniec XVII wieku część Smíchova przeszła na własność rodu Schwarzenbergów.[1]
W XVIII wieku powstało kilka manufaktur, a od początku XIX wieku Smíchov się przeobrażał. Ogrody i letnie pałacyki ustępowały fabrykom, a Smíchov zyskał przydomek „Manchester stu kominów”. Przedmieściem, drugim najstarszym w Pradze, stał się w 1838 roku. Miastem został ogłoszony w 1850 roku, co potwierdzono wstecznie dopiero w 1903 roku. Własny samorząd ma od 1848 roku. Ratusz z drugiej połowy XIX wieku stoi do dziś przy ulicy Štefánikova třída, a naprzeciw niego stoi kościół św. Wacława. Ruch budowlany osiągnął szczyt w ostatnim dziesięcioleciu XIX wieku, a na początku XX wieku centrum przeniosło się na dzisiejsze náměstí 14. října, gdzie na miejscu dawnego ogrodu botanicznego wyrosły hala targowa i Národní dům, oba budynki secesyjne.[1]
Košíře
Pierwszy zapis o Košířích pochodzi z 1185 roku. W średniowieczu grunty należały do Kościoła i komory królewskiej. Za panowania Karola IV zakładali tu winnice prascy mieszczanie. Gmina później należała do różnych rodów szlacheckich i częściowo do najwyższego burgrabstwa. Wojenne pustoszenie w XVIII wieku zniszczyło prawie wszystkie winnice. W XIX wieku przybywało mieszkańców i powstało kilka fabryk. W 1851 roku Košíře zostały przyłączone do Smíchova, od 1859 roku są ponownie samodzielną gminą, a w 1896 roku Košíře stały się miastem z herbem i własnym ratuszem. Ten stoi do dziś przy ulicy Plzeňská třída.[1]
Chronologia
- — Radni Pragi przyjęli do wiadomości zamiar utworzenia w willi Mrázovka w Pradze 5 Centrum zdrowia psychicznego dla seniorów, z którego ma korzystać miejska organizacja Palata. → Pražský patriot Pražský deník
Strony, które tu linkują
- Mrázovka
- Palata
- Plan centrum zdrowia psychicznego dla seniorów w willi Mrázovka
- Powstanie praskie
- Praga
- Smíchov