Letohrádek královny Anny to renesansowy budynek na wschodnim skraju ogrodu Královská zahrada na Zamku Praskim w Pradze. Kazał go wznieść Ferdynand I dla swojej żony Anny Jagiellonki, a budowa trwała według strony Prague City Tourism w latach 1538–1560.[1] Dziś służy jako przestrzeń wystawowa sztuk plastycznych i użytkowych.[1]
Powstanie budowli
Ferdynand I założył za murami Zamku Praskiego ogród królewski i w 1538 roku zaczął w nim budować letni pałacyk. Królowa Anna nie doczekała ukończenia budowy, zmarła w 1547 roku po urodzeniu piętnastego dziecka. Ferdynand opuścił Pragę po pożarze w 1541 roku, który przerwał budowę.[1]
Według strony Prague City Tourism pałacyk powstał według projektu i modelu włoskiego budowniczego i kamieniarza Paola della Stelli w stylu włoskiego renesansu. Budowę prowadził Giovanni Spatio, po nim G. Maria del Pambio. Prace były kontynuowane w latach 1548–1552 pod kierunkiem Paola della Stelli, który wykuł też kamienne reliefy na arkadach galerii.[1] W 1563 roku budowę ukończyli Hans Tirole i przede wszystkim Bonifác Wohlmut, który dodał pierwsze piętro.[1]
Wystrój i wygląd
Strona określa pałacyk jako najczystszą architekturę renesansową poza terytorium Włoch.[1] Budynek opasa ornamentalny i figuralny fryz o wysokości 80 centymetrów, 36 kolumn zewnętrznych arkad ma zdobione toskańskie głowice, a na ścianach znajduje się 114 reliefów. Przedstawiają głównie sceny z mitologii, polowań i wojen. Wśród nich jest także założyciel Ferdynand I z orderem Złotego Runa na piersi, który podaje żonie kwiat figowca. Praca kamieniarska jest wykonana w drobnoziarnistym piaskowcu.[1]
Parter z pomieszczeniami mieszkalnymi otacza galeria arkadowa, na pierwszym piętrze znajdowały się sala taneczna i galeria. Miedziany dach w kształcie odwróconego kila okrętowego był ozdobiony czerwono-białymi pasami i malowanymi symbolami Królestwa Czeskiego.[1]
Późniejsze losy
Pałacyk najczęściej wykorzystywał Rudolf II, który na pierwszym piętrze urządził obserwatorium astronomiczne. Wśród gości byli Tycho Brahe i Johannes Kepler. Sam cesarz zmarł tu w 1612 roku po utracie tytułu królewskiego. Potem pałacyk opuszczono, a w 1648 roku złupili go żołnierze szwedzcy. Z czasem nazywano go też Belwederem, co strona uznaje za nazwę błędną, Ferdinandeum od imienia założyciela lub Observatorium.[1]
Józef II przekazał pałacyk wojsku, które urządziło w nim laboratorium artyleryjskie. W 1836 roku z okazji koronacji Ferdynanda V najwyższy burgrabia Karel Chotek doprowadził do wyprowadzki artylerzystów. W latach 1841–1855 architekci Bernard Grueber i Petr Nobile odnowili budynek i przystosowali go na galerię obrazów patriotycznych przyjaciół sztuki. Powstały wówczas także monumentalne klasycystyczne schody.[1]
Dostęp
Według strony Prague City Tourism pałacyk będzie od maja 2026 roku zamknięty dłużej niż rok. Dostęp do ogrodu Královská zahrada nie będzie ograniczony.[1]