Krkonošský národní park to obszar chroniony w Karkonoszach, utworzony w 1963 roku. Zarządza nim zarząd parku narodowego.

Szczyt Čihadlo w pobliżu Špindlerovki w Karkonoszach, 2010
Szczyt Čihadlo w pobliżu Špindlerovki w Karkonoszach, 2010Zdjęcie: Maoman, 2010 · domena publiczna · Wikimedia Commons

Krkonošský národní park to obszar chroniony w Karkonoszach, utworzony w 1963 roku. Po polskiej stronie gór Karkonoski Park Narodowy powstał już w roku 1959.[2]

Zarządzanie i zadania

Zarząd parku narodowego ma według swojego określenia za zadanie dbać o zachowanie i poprawę środowiska na powierzonym mu terenie. Należy do tego ochrona lub odtwarzanie funkcji, którymi systemy przyrodnicze same się regulują, dalej konsekwentna ochrona karkonoskiej flory i fauny oraz zachowanie typowego wyglądu krajobrazu. Ma też realizować cele naukowe i wychowawcze oraz wykorzystywać Karkonosze do ekologicznie znośnej turystyki i rekreacji, która nie pogarsza środowiska.[1]

Wpływy człowieka

W warunki przyrodnicze Karkonoszy człowiek ingeruje od ponad ośmiu wieków. Podgórze zasiedlano w XII–XIV wieku, potem nastąpiło średniowieczne wydobycie surowców, głównie rud żelaza, miedzi, arsenu czy srebra. Działalność górnicza i hutnicza wywołała szybki rozwój osad w górach.[2]

Istotne w XVI i XVII wieku było szklarstwo. Wydobycie rud i produkcja szkła prowadziły do żywiołowego wykorzystywania lasów górskich. Po przeniesieniu wyrębu drewna w sąsiednie góry górale przeszli do rolnictwa, wypasu bydła i zbioru siana. Oblicze Karkonoszy wyraźnie odmieniła gospodarka bud, trwająca od XVII do XIX wieku; powstały trwale bezleśne enklawy i powoli rozwijała się turystyka. Najbardziej turystyka rozpowszechniła się na przełomie XIX i XX wieku, przy czym jej nadmierny wzrost powodował wyraźne niszczenie przyrody. Zagrożenie wartości przyrodniczych doprowadziło do środków ochronnych, których zwieńczeniem było utworzenie parków narodowych po obu stronach gór.[2]

Geologia

Karkonosze są bardzo starym pasmem górskim, którego podstawy pochodzą z proterozoiku. Złożona budowa geologiczna dokumentuje większość wielkich wydarzeń geologicznych w tej części Europy od proterozoiku do współczesności.[3]

Najstarszymi skałami są przeobrażone łupki krystaliczne z młodszego proterozoiku, czyli łupki łyszczykowe, ortognejsy, łupki zieleńcowe oraz wapienie krystaliczne, amfibolity i kwarcyty. Najczęściej występują łupki łyszczykowe wraz z ortognejsami. Paleozoiczne pochodzenie mają osady, na przykład piaskowce, zlepieńce, łupki i wapienie, a także przeobrażone fility, dolomity, rogowce i łupki zieleńcowe. Magma wniknęła następnie pod koniec paleozoiku w łupki krystaliczne i utworzyła ciało granitu karkonoskiego. Masyw granitowy tworzy większą część polskich Karkonoszy, mniej więcej jedną piątą czeskich Karkonoszy i przeważającą część Gór Izerskich.[3]

Chronologia

  • — Dyrektor zarządu Krkonošského národního parku Petr Moravec przeprosił dyrektorów pozostałych parków narodowych za to, że nie poinformował ich z wyprzedzeniem o założeniu, wraz z dwiema innymi osobami, pod koniec września stowarzyszenia Asociace národních parků ČR. Hradecká Drbna Seznam Zprávy

Strony linkujące tutaj

Źródła

  1. Správa Krkonošského národního parku
  2. Správa Krkonošského národního parku
  3. Správa Krkonošského národního parku