Mobilna jednostka fotogrametryczna Archa III, sfinansowana przez fundację Karel Komárek Family Foundation, trafiła w październiku 2026 r. do zestawienia magazynu TIME Best Inventions 2026.

Mobilna jednostka fotogrametryczna Archa III, przeznaczona do cyfrowej dokumentacji zabytków na Ukrainie, została włączona do zestawienia amerykańskiego magazynu TIME Best Inventions 2026. Wiadomość przekazały 15 października 2026 r. iDNES.cz i Novinky.cz.[1][2]
Jednostka
Jednostkę tworzy specjalnie przystosowany samochód Volkswagen Crafter z dwoma robotami fotogrametrycznymi z kilkoma kamerami, które tworzą trójwymiarowe modele zabytkowych przedmiotów i obiektów. Pierwszy robot pracuje wewnątrz pojazdu, drugi można przewieźć do muzeów i innych obiektów, z których cennych przedmiotów nie można wywieźć ze względu na ich unikatowość, ryzyko uszkodzenia lub bezpieczeństwo.[1][2]
Według Novinky Muzeum Narodowe zapewniło rozwiązanie technologiczne, metodykę digitalizacji i szkolenie ukraińskich specjalistów. Zebrane dane są przechowywane w zabezpieczonej chmurze i mogą służyć badaniom oraz odbudowie ewentualnie zniszczonych zabytków.[2] Dyrektor fundacji Karel Komárek Family Foundation Luboš Veselý powiedział, że fundacja przeznaczyła na rozwój 18 mln koron.[1][2]
Zastosowanie
Według dyrektora Narodowego Rezerwatu Ławra Peczerska Maksyma Ostapenki jednostka pracowała już w Narodowym Rezerwacie Architektoniczno-Historycznym Starożytny Czernihów. W najbliższym czasie ma zostać przewieziona do Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki im. Borysa Woźnickiego. Pojazd rezerwat Ławra Peczerska otrzymał w drodze nieodpłatnego przekazania własności.[1]
Projekty towarzyszące
Fundacja przygotowuje wraz z Národní knihovna České republiky projekt Archa II, który ma digitalizować na Ukrainie cenne książki i rękopisy. W finansowaniu uczestniczą oprócz fundacji drobni darczyńcy i spółka MND. Mobilna pracownia konserwatorska Archa I od stycznia 2025 r. poddała zabiegom i ustabilizowała 36 166 stron w 2308 dokumentach historycznych.[1]
Zestawienie magazynu
Według Novinky TIME włączył do edycji 2026 trzysta wynalazków, a kolejne sto projektów otrzymało wyróżnienie specjalne.[2] iDNES.cz podaje, że magazyn uwzględniał przy ocenie oryginalność, skuteczność, innowacyjność i wpływ społeczny.[1] Veselý uznał włączenie za potwierdzenie znaczenia projektu w skali światowej.[1]
Chronologia
- — Projekt Archa III, mobilna jednostka fotogrametryczna do cyfrowej dokumentacji zabytków na Ukrainie, finansowana przez fundację Karel Komárek Family Foundation, znalazł się w zestawieniu „Best Inventions of 2026” magazynu TIME. iDNES.cz Novinky.cz
Źródła
- iDNES.cz — 15 października 2026
- Novinky.cz — 15 października 2026