Państwa członkowskie Unii Europejskiej chcą według Politico, powołującego się na źródła dyplomatyczne, do końca 2026 roku osiągnąć porozumienie w sprawie nowej pożyczki na wsparcie Ukrainy w wysokości około 45 mld euro. Pożyczka z gwarancją z obecnego budżetu UE jest według Politico najbardziej prawdopodobnym sposobem pokrycia potrzeb finansowych Ukrainy w 2027 roku.[1][2]
Udział Czech i Słowacji
Czescy i słowaccy przedstawiciele dali według Politico do zrozumienia już na październikowym szczycie, że w pożyczce ponownie nie wezmą udziału. Prezydenci i premierzy państw UE uzgodnili w grudniu 2025 roku pierwszą pożyczkę w wysokości 90 mld euro; Czechy, Słowacja i Węgry ogłosiły wówczas, że nie będą uczestniczyć w gwarancjach. Według dwóch dyplomatów cytowanych przez portal podobnie postąpią prawdopodobnie także Węgry.[1][2]
Kontekst
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski po październikowym spotkaniu w Brukseli oświadczył, że jego kraj poprosi partnerów o kolejne 70 mld euro na obronność. Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen potwierdziła, że tę kwotę trzeba będzie pokryć w przyszłym roku. Starania o zatwierdzenie pakietu, który pokryłby około dwóch trzecich tej sumy, zbiegają się w czasie z negocjacjami w sprawie długoterminowego budżetu UE na lata 2028–2034. Politico podaje, że najwięksi zwolennicy Ukrainy ostrzegli przed mniejszą gotowością poparcia zwiększenia wydatków na spójność i rolnictwo, jeśli niektóre kraje nie okażą solidarności z Kijowem.[1][2]
Część państw członkowskich w ostatnich tygodniach ponownie wspomniała o wykorzystaniu zamrożonych rosyjskich aktywów w Europie; Belgia, gdzie znajduje się ich większość, nadal to odrzuca. Rozmowy o kształcie pożyczki mają się odbyć na nadzwyczajnym szczycie UE 26 i 27 listopada 2026 roku w Brukseli, gdzie Komisja Europejska przedstawi możliwe warianty.[1][2]
Rozmowa telefoniczna prezydenta Pavla z prezydentem Finlandii Stubbem
Prezydent Petr Pavel rozmawiał 28 października 2026 roku telefonicznie z prezydentem Finlandii Alexanderem Stubbem. Według kancelarii prezydenta omówili wtorkową rozmowę Stubba i premiera Norwegii Jonasa Gahra Støre z prezydentem Rosji Władimirem Putinem oraz perspektywę wypracowania wspólnego europejskiego stanowiska wobec ewentualnych negocjacji pokojowych. Obaj prezydenci zgodzili się według Zamku Praskiego co do konieczności kontynuowania rozmów z udziałem wszystkich zainteresowanych stron w różnych formatach. Ich wynikiem muszą być według Zamku Praskiego wiarygodne gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy i Europy.[3][4]
Stubb i Støre rozmawiali z Putinem telefonicznie we wtorek 27 października 2026 roku o możliwościach zakończenia wojny, a następnie poinformowali o treści rozmowy prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego. Według agencji Bloomberg był to pierwszy bezpośredni kontakt Putina z czołowymi europejskimi politykami po stronie Kijowa od lipca 2025 roku, kiedy rozmawiał z nim prezydent Francji Emmanuel Macron.[3] Rosyjski minister spraw zagranicznych Siergiej Ławrow powiedział według iDNES.cz, że rozmowa nie przyniosła nic nowego.[4]
Premier Danii Mette Frederiksen określiła swoje podejście do rozmowy jako sceptyczne i oświadczyła, że Stubb i Støre nie konsultowali inicjatywy z innymi partnerami. Kancelaria prezydenta Finlandii oświadczyła, że zarówno Stubb, jak i Støre występowali jako przedstawiciele swoich państw, a nie w imieniu Europy.[3] Brytyjski serwis The Telegraph podał według Česká tisková kancelář, że Pavel, Stubb i Støre należą do pięciu europejskich liderów rozważanych jako główni europejscy negocjatorzy z Putinem. Pozostała dwójka to Frederiksen i włoska premier Giorgia Meloni.[3]
Chronologia
- — Prezydent Petr Pavel odbył rozmowę telefoniczną z prezydentem Finlandii Alexandrem Stubbem na temat jego wtorkowej rozmowy z prezydentem Rosji Władimirem Putinem oraz perspektyw wspólnego europejskiego stanowiska wobec ewentualnych rozmów pokojowych w sprawie Ukrainy. ČTK / České noviny iDNES.cz
- — Według Politico państwa członkowskie UE chcą do końca 2026 roku porozumieć się w sprawie nowej pożyczki dla Ukrainy o wartości około 45 mld euro, a czescy i słowaccy przedstawiciele dali na październikowym szczycie do zrozumienia, że ponownie nie wezmą w niej udziału. ČTK / České noviny Hospodářské noviny
Źródła
- ČTK / České noviny
- Hospodářské noviny
- ČTK / České noviny
- iDNES.cz — 28 października 2026