Kolumna Trójcy Przenajświętszej to barokowa kolumna na Horním náměstí w Ołomuńcu, wznoszona w latach 1717–1754 i od 2000 roku wpisana na Listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Kolumna Trójcy Przenajświętszej to barokowa kolumna na Horním náměstí w Ołomuńcu. Miasto statutarne Ołomuniec określa ją jako dzieło wysokiego baroku, a od 2000 roku jest wpisana na Listę światowego dziedzictwa UNESCO.[1][2]
Powstanie
Budowa rozpoczęła się w 1717 roku i trwała 37 lat, do 1754 roku.[1] Jak podaje Národní památkový ústav, kolumna została poświęcona w 1754 roku.[2] Pierwotnym autorem projektu był ołomuniecki kamieniarz i architekt Václav Render, który dobudował kolumnę do wysokości pierwszego piętra, ukończył kaplicę i część dekoracji rzeźbiarskiej. Nad ukończeniem pracowali mistrzowie kamieniarscy František Thoneck, Jan Václav Rokický, Augustin Scholz i Jan Ignác Rokický.[1] Dekorację rzeźbiarską rozpoczął Filip Sattler, a po jego śmierci kontynuował Ondřej Zahner, który wykonał 18 rzeźb świętych, postaci latarników oraz grupę rzeźbiarską Wniebowzięcie Marii Panny. Zwieńczenie w postaci grupy rzeźbiarskiej wykuł z miedzi i pozłocił Šimon Forstner.[1]
Václav Render był cesarskim uprzywilejowanym architektem i kamieniarzem, ochrzczonym 31 sierpnia 1669 roku i zmarłym 3 sierpnia 1733 roku w Ołomuńcu. W 1694 roku wrócił do rodzinnego miasta, gdzie został mieszczaninem i mistrzem kamieniarskim, a jego warsztat stał się jednym z największych na Morawach. Jest autorem maryjnych kolumn morowych w miejscowościach Litovel, Zábřeh, Mohelnice, Moravská Třebová, Uničov i Šumperk.[1]
Przeznaczenie
Kolumny morowe rozpowszechniły się po soborze trydenckim jako element barokowy inspirowany kolumną z 1614 roku na rzymskim Piazza Santa Maria Maggiore. Według strony miasta ołomuniecka kolumna nie nawiązuje już do końca zarazy, lecz jest honorową kolumną triumfalną.[1] Národní památkový ústav opisuje ją jako uwielbienie Kościoła i wiary oraz wyraz wdzięczności za koniec dwóch fal moru na Morawach na początku XVIII wieku.[2]
Wygląd i dekoracja
Kolumna mierzy 32 metry i 25 centymetrów, a okrągła podstawa ma średnicę 17 metrów.[2] Na trzech kondygnacjach zdobi ją 18 rzeźb świętych, 12 postaci latarników, 12 reliefów apostołów i trzy reliefy głównych cnót chrześcijańskich, alegorie Wiary, Miłości i Nadziei. W części środkowej stoi pozłacana miedziana grupa rzeźbiarska Wniebowzięcie Marii Panny, a na szczycie grupa Trójcy Przenajświętszej z archaniołem Michałem.[1] Na dole ukryta jest mała kaplica ze sklepieniem kopułowym.[1] Národní památkový ústav uznaje za wyjątkowe połączenie zastosowanych materiałów i umieszczenie małej centralnej kaplicy z reliefami w trzonie kolumny.[2]
Znaczenie
Jak podaje Národní památkový ústav, kolumna należy od 2000 roku do Listy światowego dziedzictwa jako wybitny przykład barokowego zabytku specyficznego dla Europy Środkowej.[2]