Bitwa pod Austerlitz odbyła się 2 grudnia 1805 roku między armią francuskiego cesarza Napoleona I a połączonymi wojskami austriacko-rosyjskimi w rejonie między Šlapanicami a Slavkov u Brna.

Na zdjęciu: Slavkov u Brna (zdjęcie ilustracyjne)
Na zdjęciu: Slavkov u Brna (zdjęcie ilustracyjne)Zdjęcie: flightlog, 2011 · CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Bitwa pod Austerlitz odbyła się 2 grudnia 1805 roku w rejonie między Šlapanicami a Slavkov u Brna. Starły się w niej armia francuskiego cesarza Napoleona I oraz połączone wojska austriackiego cesarza Franciszka I i rosyjskiego cara Aleksandra I. [1] Na świecie bitwa jest znana pod nazwą Austerlitz, pochodzącą od niemieckiej nazwy Slavkova. [1]

Okoliczności i data starcia

Bitwę poprzedziła dwumiesięczna kampania, w której Napoleon zmusił do kapitulacji armię austriacką w Bawarii, a jej resztki wraz z jednostkami rosyjskimi odepchnął przez Dolną Austrię aż nad Morawę, w okolice Ołomuńca. [1] Pod Ołomuńcem do sił austriacko-rosyjskich dołączyły kolejne wojska rosyjskie. Ich liczebność skłoniła obecnych monarchów do decyzji o przejściu do ataku, mimo że z północnych Włoch na pomoc Napoleonowi zbliżała się armia arcyksięcia Karola. [1] Sojusznicy ruszyli z Ołomuńca w kierunku Brna, a 2 grudnia 1805 roku, w rocznicę koronacji Napoleona, doszło do starcia obu armii. [1] Wojska sprzymierzone zajęły linię biegnącą od rejonu na północ od drogi do Ołomuńca przez Staré Vinohrady i pracký kopec aż do Telnic, aby rozbić prawe skrzydło armii francuskiej i odciąć ją od połączenia z Wiedniem. [1] Siły sprzymierzonych liczyły około 90 000 ludzi, armia francuska była słabsza o około 15 000 żołnierzy, ale według źródła bardziej doświadczona wojskowo. [1]

Przebieg bitwy

Napoleon przeciwstawił atakom lewego skrzydła sprzymierzonych na Telnice i Sokolnice jedynie mniejsze oddziały, a większość armii trzymał w odwodzie. [1] Decydujące uderzenie nastąpiło wtedy, gdy sprzymierzeni niemal opuścili pracký kopec i skoncentrowali siły na ataku na Sokolnice. [1] Korpus marszałka Soulta, osłonięty mgłą, niepostrzeżenie przesunął się ku Praci, zaatakował Staré Vinohrady i pracký kopec i po walce z jednostkami austriackimi i rosyjskimi opanował je. [1] Również wprowadzenie do walki rosyjskiej gwardii carskiej nie zmieniło sytuacji, a wojska sprzymierzone musiały opuścić pole bitwy i wycofać się ku Slavkovowi. [1] Jednostki austriacko-rosyjskie w okolicy Sokolnic zostały w dużej części okrążone i zmuszone do poddania się, tylko części udało się uciec po groblach zamarzniętych stawów. [1] Osobno walczył rosyjski korpus generała Bagrationa z korpusem marszałka Lannesa pod Tvarožną i wzdłuż drogi do Ołomuńca. Bagration poniósł straty, ale jako jedyny wycofał swój korpus w porządku. [1]

Wynik i skutki

Źródło podaje, że z bitwą wiąże się prawie pięćdziesiąt tysięcy poległych żołnierzy. [1] Napoleon ogłosił zwycięstwo ocalałym żołnierzom francuskim z balkonu zamku w Slavkovie dzień po bitwie. [1] Pozostałe wojska sprzymierzone nie były już zdolne do dalszej walki i wycofały się w kierunku Hodonína na Węgry. [1] W dniu 6 grudnia 1805 roku w zamku w Slavkovie podpisano rozejm, po którym nastąpił pokój w Preszburgu, który według źródła przyniósł Austrii znaczne straty terytorialne. [1]

Podanie o zamarzniętych stawach

Z bitwą wiąże się podanie, rozpowszechniane według źródła przez samego Napoleona i trwające do dziś, według którego w stawach koło Sokolnic miały zginąć tysiące rosyjskich żołnierzy. [1] Odłowy stawów zarządzone po bitwie według zachowanych źródeł wykazały jednak tylko utopione konie i utracony sprzęt wojenny, nie żołnierzy. [1]

Źródła

  1. Zámek Slavkov – Austerlitz (Moravské zemské muzeum)