CHKO Beskydy

CHKO Beskydy to największy obszar chronionego krajobrazu w Republice Czeskiej; został ogłoszony 30 marca 1973 roku na północnym wschodzie kraju.

Obszar chronionego krajobrazu Beskydy jest według Agentury ochrany přírody a krajiny największym CHKO w Republice Czeskiej. Został ogłoszony 30 marca 1973 roku, a jego wysokość nad poziomem morza waha się od 350 do 1323 metrów.[1] Rozciąga się przy północno-wschodniej granicy państwa w rozczłonkowanych górach Zewnętrznych Karpat Zachodnich. Obejmuje prawie cały obszar Beskidu Śląsko-Morawskiego, znaczną część Vsetínských vrchů i morawską część Javorníków, które tworzą granicę ze Słowacją. Po stronie słowackiej bezpośrednio przylega CHKO Kysuce, na południu sąsiaduje z CHKO Bílé Karpaty.[1][2]

Krajobraz i powód ochrony

Karpaty ciągną się od wschodu Czech łukiem przez kilka państw na długości ponad 1200 kilometrów. Najwyższą część pasma karpackiego na terytorium Czech tworzą Beskid Śląsko-Morawski, Javorníky i Vsetínské vrchy, które od roku 1973 należą do jednego obszaru chronionego.[2] Zarząd CHKO opisuje go jako krainę jodłowo-bukowych puszcz, łąk storczykowych i drewnianych kościołów, która jest poszukiwanym celem turystycznym i domem niedźwiedzi, wilków i rysiów.[2] Najwyższą górą jest Lysá hora o wysokości 1323 metrów, która według Zarządu oferuje najlepsze widoki w kraju.[2]

Obszar ogłoszono zwłaszcza ze względu na pierwotne puszczańskie drzewostany z występowaniem rzadkich karpackich gatunków roślin i zwierząt. Chronione są także bogate gatunkowo zbiorowiska łąkowe, wyjątkowe formy powierzchni i podziemne zjawiska pseudokrasowe. Zarząd podkreśla również estetyczną wartość krajobrazu, który powstał dzięki historycznemu współżyciu człowieka z przyrodą.[1]

Szczególnie chronione obszary

Dla lepszej ochrony najcenniejszych miejsc ogłoszono 60 małopowierzchniowych obszarów szczególnie chronionych, a mianowicie 7 narodowych rezerwatów przyrody, 28 rezerwatów przyrody i 25 pomników przyrody.[1]

Natura 2000

Cały obszar CHKO jest w systemie Natura 2000 wyznaczony jako obszar mający znaczenie dla Wspólnoty Beskydy. Przedmiotem jego ochrony jest 18 typów siedlisk przyrodniczych, 11 gatunków zwierząt i 3 gatunki roślin. Z roślin są to tojad morawski, bukszbaumia zielona i hakowiec błyszczący. Wśród chronionych zwierząt są skójka gruboskorupowa, zgniotek cynobrowy, rowkowiec puszczański, biegacz dołkowany, traszka karpacka, kumak górski, nocek duży, wydra i trzy gatunki dużych drapieżników, ryś, wilk i niedźwiedź brunatny.[1]

Na obszarze wyznaczono także dwa obszary ptasie, Beskydy w części północnej i Horní Vsacko w południowej. Chroni się w nich dziesięć gatunków ptaków leśnych i dwa gatunki ptaków polnych, na przykład bociana czarnego, dzięcioła czarnego, głuszca, jarząbka, sóweczkę i derkacza.[1]

Inne statusy i zabytki

Obszar CHKO pokrywa się z Chronionym Obszarem Naturalnej Akumulacji Wód Beskydy. Znajduje się w nim kilka wiejskich i miejskich stref ochrony zabytków oraz szereg obiektów chronionych jako zabytki, w tym narodowe zabytki kultury, takie jak zespół Pustevny i Valašské muzeum v přírodě. Część obszaru zajmuje Beskydská oblast tmavé oblohy ze środkiem wokół gmin Bílá i Staré Hamry, która sięga przez granicę ze Słowacją do CHKO Kysuce.[1]

Informacje dla odwiedzających

Według stron Zarządu CHKO prowadzi on w Dolní Lomnej centrum informacyjne, w którym udziela informacji o osobliwościach przyrodniczych, miejscach interesujących turystycznie i wydarzeniach w Beskidach.[2]