Zamek w Opočnie to renesansowy zamek we wschodnich Czechach z arkadami z drugiej połowy XVI wieku oraz znaczącą kolekcją broni i obrazów.
Zamek w Opočnie należy według Národní památkový ústav do najstarszych rezydencji we wschodnich Czechach. Pierwsza wzmianka o Opočnie pochodzi z roku 1068 z Kroniki Kosmasa. Początkowo stał tu gród na szlaku handlowym do Polski, następnie gotycki zamek strażniczy.[1]
Rozwój budowlany
Kronika Kosmasa wspomina „oppidum“ Opočno, którego wyglądu dziś nie znamy. Znaleziska archeologiczne z 2010 roku obaliły przypuszczenie, że gród nie stał w miejscu dzisiejszego zamku. Około 1330 roku gotycki zamek zbudował ród Drslaviców; jego dokładny układ nie jest znany. W 1425 roku zburzyły go i spaliły wojska sierot.[2]
W latach 1495–1516 pierwszy właściciel z rodu Trčków z Lípy, Mikuláš Młodszy, skupował okoliczne majątki i tworzył rozległe dobra. Zdeněk Trčka z Lípy przeprowadził w latach 1517–1537 rozleglejsze prace budowlane w duchu gotycko-renesansowym.[2] Vilém Trčka z Lípy, pozostający pod wpływem włoskiego renesansu, rozpoczął w 1560 roku budowę renesansowego założenia i nadał zamkowi wygląd z arkadami. W latach 1560–1567 powstało skrzydło przejazdowe i większa część skrzydła zachodniego z dwukondygnacyjną arkadą; budowniczy ani architekt nie są znani.[1][2] W latach 1567–1569 Vilém kazał zbudować rodową kryptę w kościele Trójcy Świętej. Przed rokiem 1600 założono zwierzyniec, w 1602 roku powstał letni pałacyk z ogrodem, a około 1635 roku dolna część sali do gry w piłkę.[2]
Około 1690 roku pożar zniszczył górną kondygnację i dach zamku. Radykalną przebudowę skrzydła południowego prowadził architekt G. B. Alliprandi.[2] Po pożarze w 1812 roku w latach 1800–1820 przebudowano zabudowania gospodarcze, zbudowano oranżerię i szklarnię, a w dolinie potoku Zlatý potok założono romantyczny park. W latach 1858–1887 przebudowano ujeżdżalnię i zrekonstruowano arkady skrzydła północnego i zachodniego. Josef Colloredo-Mannsfeld kazał w latach 1905–1925 gruntownie przebudować wnętrza.[2] Fasady, wnętrza i zbiory odnawiano w latach 1974–1992, a arkady odrestaurowano w latach 1999–2000.[2]
Właściciele
W czasie wojny trzydziestoletniej ród Trčków z Lípy wymarł, a cesarz skonfiskował majątek i sprzedał go feldmarszałkowi Rudolfowi Colloredo. Rodzina Colloredo, później Colloredo-Mannsfeld, była właścicielem zamku przez kolejne 300 lat. Pod zamkiem powstał park angielski z drzewami, wodospadami, pawilonami i palmiarnią.[1]
Zbiory i zwiedzanie
Pod koniec XIX wieku rodzina postanowiła zgromadzić w Opočnie zbiory rodu. Powstała kolekcja włoskiego i neapolitańskiego malarstwa barokowego, zbrojownia oraz zbiory przedmiotów z Afryki i Ameryki Północnej.[1] Kolekcja historycznej broni, zgromadzona pod koniec XIX wieku przez księcia Josefa II Colloredo-Mannsfelda w sali rycerskiej i myśliwskiej, liczy według zamku ponad 2000 eksponatów i należy do największych na czeskich zamkach i pałacach. Sala myśliwska pokazuje przede wszystkim broń palną renomowanych rusznikarzy, sala rycerska europejską broń wojskową, zbroje płytowe i miecze katowskie.[3]
Kolekcję obrazów zgromadzono w Opočnie w 1895 roku. Katalog z 1929 roku liczy 471 pozycji, przeważają włoskie dzieła barokowe, między innymi Giacoma del Po i Andrei Vaccara. Do dzieł należy epitafium Žerotínów z 1575 roku.[3] Ostatnia reinstalacja odbyła się pod koniec 2021 i na początku 2022 roku; od sezonu 2022 dostępne jest drugie piętro, które długo służyło jako depozyt. Oba piętra przedstawiają życie na przełomie XIX i XX wieku. Trasy zwiedzania prowadzą przez pierwsze i drugie piętro zamku.[3]